Cyberbezpieczeństwo coraz częściej staje się jednym z kluczowych wyzwań współczesnego transportu publicznego. Rozwój płatności elektronicznych, aplikacji mobilnych oraz powszechny dostęp do internetu sprawiają, że pasażerowie – obok zagrożeń fizycznych – narażeni są również na ataki w sieci.
Wydarzenia | Koleje Śląskie | Policja
W odpowiedzi na te wyzwania Koleje Śląskie nawiązały współpracę z Centralnym Biurem Zwalczania Cyberprzestępczości, jednostką policji wyspecjalizowaną w zwalczaniu przestępstw cyfrowych.
Porozumienie zostało podpisane podczas briefingu prasowego, który odbył się 8 stycznia w Centrum Obsługi Pasażera Kolei Śląskich na dworcu PKP w Katowicach. Celem inicjatywy jest systematyczna edukacja podróżnych w zakresie zagrożeń internetowych, na które mogą być narażeni także w trakcie codziennych przejazdów pociągami.
Bezpieczeństwo ma dziś dwa wymiary
– Jako regionalny przewoźnik każdego dnia staramy się by dziesiątki milionów naszych pasażerów bezpiecznie docierały do celu. Bezpieczeństwo niejedno ma imię. To nie tylko sprawność pojazdów czy ostrożność na przejazdach kolejowych, ale również bezpieczeństwo transakcji online, a przecież coraz większy odsetek naszych pasażerów właśnie tak kupuje bilety. Im większa świadomość konkretnych ludzi, tym mniejsze ryzyko, że padną ofiarami oszustwa – mówi Adam Wojtowicz, wiceprezes Kolei Śląskich ds. finansowych.
Koleje Śląskie przewożą rocznie ponad 22 miliony pasażerów. To skala, która – jak zaznacza zarząd spółki – zobowiązuje do działań wykraczających poza tradycyjnie rozumiane bezpieczeństwo transportu. Choć do tej pory nie odnotowano incydentów cyberprzestępczych bezpośrednio związanych z działalnością przewoźnika czy aplikacją KAEŚKA, rozwój technologii oraz sytuacja geopolityczna sprawiają, że prewencja staje się koniecznością, a nie dodatkiem.
Cyberpolicjant bliżej pasażera
Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzestępczości, działające w strukturach policji od trzech lat, traktuje współpracę z Kolejami Śląskimi jako istotny element profilaktyki społecznej.
– Cieszę się z tej współpracy, bo każda okazja, by mówić o czyhających zagrożeniach zwiększa świadomość Polaków. Cyberprzestępczość to jedno z najszybciej rozwijających się, narastających i największych zagrożeń dla obywateli naszego kraju – podkreśla podinsp. Arkadiusz Wydrych, naczelnik katowickiego zarządu Centralnego Biura Zwalczania Cyberprzestępczości. – Skuteczna profilaktyka społeczna stanowi fundament nowoczesnej strategii bezpieczeństwa, pozwalając nam wyprzedzać działania przestępców poprzez budowanie cyfrowej odporności społeczeństwa. Edukacja w tym zakresie jest dla nas priorytetowym orężem, gdyż świadomy użytkownik to kluczowe ogniwo w systemie bezpieczeństwa, które w znaczący sposób zawęża pole działania przestępców, czyniąc ich manipulacje znacznie trudniejszymi do przeprowadzenia.
Jak podkreślają przedstawiciele policji, pociągi i dworce są miejscami, w których można skutecznie docierać z przekazem edukacyjnym do bardzo szerokiego grona odbiorców. Z usług Kolei Śląskich korzysta dziennie średnio około 100 tysięcy osób – od uczniów i studentów, po osoby podróżujące do pracy i seniorów.
„Kolej na cyberbezpieczeństwo”
Wspólna kampania informacyjna prowadzona będzie pod hasłem „Kolej na cyberbezpieczeństwo”. Materiały edukacyjne – krótkie filmy, plansze informacyjne oraz komunikaty – pojawią się na ekranach w pociągach, na dworcach, a także w kanałach internetowych przewoźnika. To właśnie podczas podróży, gdy pasażerowie mają chwilę czasu, łatwiej zwrócić ich uwagę na realne zagrożenia w sieci.
Eksperci CBZC zapowiadają, że kampania skupi się na najczęściej spotykanych formach oszustw, takich jak phishing, smishing czy quer fishing, czyli fałszywe wiadomości e-mail, SMS-y, komunikaty oraz kody QR. Poruszony zostanie również temat fałszywych stron płatności oraz reklam w mediach społecznościowych, które prowadzą do niebezpiecznych witryn.
Zdrowy rozsądek najlepszą ochroną
– Najważniejszą zasadą jest zachowanie zdrowego rozsądku i nieuleganie presji czasu – podkreśla insp. Arkadiusz Wydrych. – Każdą operację w internecie można przerwać. W razie wątpliwości warto skontaktować się z policją lub Centralnym Biurem Zwalczania Cyberprzestępczości.
Policja przypomina także o podstawowych zasadach ochrony danych: stosowaniu silnych haseł, dwuskładnikowego uwierzytelniania, pobieraniu aplikacji wyłącznie z oficjalnych źródeł oraz dbaniu o prywatność ekranu telefonu podczas podróży.
Dbanie o cyberbezpieczeństwo w pociągu można porównać do pilnowania portfela w tłumie. Tak jak nie zostawiamy otwartej torby na widoku, tak samo powinniśmy chronić swój „cyfrowy portfel”. W świecie, w którym cyberzagrożenia przenikają do każdej sfery życia, nawet chwila nieuwagi może prowadzić do poważnych strat.
Wspólna inicjatywa Kolei Śląskich i policji pokazuje, że cyberpezpieczeństwo – także w transporcie publicznym – staje się integralnym elementem odpowiedzialnego zarządzania i nowoczesnej troski o pasażera.
