Program PERUN wszedł w kolejny etap realizacji. W czwartek, 23 lipca 2026 roku, w Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie podpisano ostatnie umowy o dofinansowanie projektów badawczo-rozwojowych realizowanych w ramach rządowego programu „Nowe technologie w obszarze bezpieczeństwa i obronności państwa”.
Tym samym formalnie zakończono proces kontraktowania przedsięwzięcia prowadzonego wspólnie przez Ministerstwo Obrony Narodowej, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz NCBIR.
– Polska ma uzasadnioną ambicję, by zbudować najsilniejszą armię w tej części Europy. To nie są już deklaracje, lecz fakty dostrzegane przez naszych sojuszników. Budujemy bezpieczeństwo w oparciu o nowoczesną armię, mądrą politykę zagraniczną i praktycznie działające sojusze. Równie ważne jest jednak inwestowanie w polskie technologie, polskie firmy, instytuty badawcze i naukowców. To właśnie ludzki potencjał oraz innowacje będą decydowały o bezpieczeństwie państwa i skuteczności armii w przyszłości – podkreślił premier Donald Tusk.
Podczas briefingu prasowego premier Donald Tusk podkreślał, że inwestycje w nowoczesne technologie obronne mają fundamentalne znaczenie dla bezpieczeństwa państwa oraz rozwoju krajowego przemysłu. W uroczystości uczestniczyli również wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz, przedstawiciele resortu nauki oraz kierownictwo Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.
PERUN jako element nowej strategii bezpieczeństwa
Premier Donald Tusk ocenił, że podpisanie ostatnich umów stanowiło symboliczny moment rozpoczynający nowy rozdział w historii polskiej obronności. Jak wskazywał, bezpieczeństwo państwa wymaga dziś równoczesnego wzmacniania potencjału militarnego, prowadzenia odpowiedzialnej polityki zagranicznej oraz budowania silnych sojuszy międzynarodowych.
– Każda podpisana dziś umowa to nie tylko setki milionów złotych przeznaczonych na nowoczesne rozwiązania dla wojska. To przede wszystkim inwestycja w polskie technologie, polskie przedsiębiorstwa, instytuty badawcze i naukowców. Chcemy budować bezpieczeństwo państwa w oparciu o polskie umysły i krajowy potencjał innowacyjny, wykorzystując jednocześnie możliwości, jakie daje nam członkostwo w NATO i Unii Europejskiej – powiedział premier Donald Tusk.
Szef rządu przypomniał, że wojna w Ukrainie zmieniła sposób postrzegania współczesnych konfliktów zbrojnych. Dlatego Polska konsekwentnie inwestowała zarówno w rozwój liczebny armii, jak i w technologie, które mają decydować o przewadze na przyszłym polu walki. W jego ocenie ambicją Polski pozostawało zbudowanie najsilniejszych zdolności obronnych w tej części Europy.
29 projektów i 753 mln zł wsparcia
Zakończony konkurs w ramach programu PERUN objął 29 projektów badawczo-rozwojowych o łącznej wartości 753 mln zł. Był to efekt procesu rozpoczętego jeszcze w 2023 roku, kiedy ogłoszono nabór wniosków przygotowanych na podstawie rzeczywistych potrzeb zgłoszonych przez instytucje odpowiedzialne za bezpieczeństwo państwa.
Program realizowany przez NCBIR nie miał charakteru klasycznego konkursu grantowego. Zakresy tematyczne opracowano we współpracy z resortami oraz instytucjami odpowiedzialnymi za obronność, dzięki czemu finansowane rozwiązania od początku odpowiadały konkretnym wymaganiom Sił Zbrojnych RP.
Łącznie do programu zgłoszono ponad 200 projektów w 15 obszarach tematycznych. Finansowanie mogło obejmować zarówno badania naukowe, jak i prace rozwojowe prowadzące do pełnej gotowości technologicznej nowych rozwiązań. W kilkuletniej perspektywie budżet całego programu ma osiągnąć około 3 mld zł.
Nowoczesne technologie dla polskiej armii
Wśród projektów finansowanych w ramach programu PERUN znalazły się rozwiązania odpowiadające najważniejszym wyzwaniom współczesnego pola walki.
Wsparcie otrzymały między innymi technologie związane z kierowanymi pociskami przeciwpancernymi nowej generacji, systemami antydronowymi, rojami bezzałogowców, sztuczną inteligencją, technologiami kwantowymi, konstelacjami nanosatelitów oraz bezzałogowymi systemami lądowymi, takimi jak BoHun.
Podczas briefingu podkreślano, że rozwijane technologie mają zwiększać zdolności operacyjne polskiej armii na lądzie, w powietrzu, na morzu, pod wodą, a także w cyberprzestrzeni i przestrzeni kosmicznej.
Lekcje z wojny w Ukrainie
Wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz zwracał uwagę, że program PERUN stanowi odpowiedź na doświadczenia płynące z wojny w Ukrainie. Jak zaznaczył, współczesne konflikty pokazują rosnącą rolę dronów, systemów antydronowych, sztucznej inteligencji oraz rozpoznania satelitarnego.
Szef MON poinformował również, że udział polskich producentów w zakupach uzbrojenia systematycznie wzrastał. O ile na początku obecnej kadencji około 20 proc. sprzętu pochodziło od krajowych firm, obecnie wskaźnik przekroczył już 40 proc., a celem pozostaje osiągnięcie równowagi pomiędzy zakupami krajowymi i zagranicznymi.
Zapowiedziano także dalszy rozwój kompetencji żołnierzy. Każdy nowo przyjmowany do służby wojskowej ma przechodzić szkolenie z obsługi bezzałogowych systemów, które stają się standardowym elementem wyposażenia współczesnych sił zbrojnych.
Poland First i większa rola krajowego przemysłu
Jednym z najważniejszych elementów briefingu była zapowiedź realizacji zasady „Poland First”, przedstawiona przez sekretarza stanu w MON Cezarego Tomczyka. Zakłada ona priorytetowe traktowanie krajowych dostawców technologii obronnych przy realizacji zamówień publicznych.
Przedstawiciel resortu obrony wskazał, że skala planowanych inwestycji będzie bezprecedensowa. Dla porównania, podczas gdy w 2023 roku wydatki na systemy bezzałogowe wynosiły około 100 mln zł, w 2026 roku planowane nakłady na drony i systemy antydronowe mają sięgnąć 25 mld zł.
Deklaracja ta została odebrana jako wyraźny sygnał dla polskich przedsiębiorstw rozwijających technologie podwójnego zastosowania oraz sektora zbrojeniowego.
NCBIR zapowiada kolejne programy
Przedstawiciele Ministerstwa Nauki podkreślali, że PERUN stał się przykładem skutecznej współpracy administracji publicznej, uczelni i przedsiębiorstw. W realizację projektów zaangażowały się m.in. Wojskowa Akademia Techniczna, Lotnicza Akademia Wojskowa oraz Akademia Marynarki Wojennej, a także liczne firmy i instytuty badawcze.
Dyrektor NCBIR, prof. Jerzy Małachowski, zapowiedział uruchomienie kolejnego programu – STEP (System Technologii Obrony), którego budżet ma wynieść od 500 mln do 1 mld zł. Kontynuowany będzie również program Miltech Plus, wspierający rozwój obronnych startupów i innowacyjnych przedsiębiorstw.
Zwieńczeniem uroczystości było podpisanie ostatnich umów oraz wspólne zdjęcie sygnatariuszy, które formalnie zakończyło etap kontraktowania programu PERUN. Dla polskiego sektora naukowo-przemysłowego oznaczało to nie tylko zamknięcie jednego z największych konkursów realizowanych przez NCBIR, ale również rozpoczęcie kolejnej fazy budowy krajowych kompetencji technologicznych w obszarze bezpieczeństwa i obronności.
