W Międzynarodowym Centrum Kongresowym w Katowicach odbyła się pierwsza edycja Future Mining Forum & Expo 2026. Organizowane przez Grupę PTWP wydarzenie nawiązało do ponad 40-letniej tradycji katowickich targów górniczych, ale jego formuła została poszerzona o część konferencyjno-kongresową.

Wydarzenia | Future Mining Forum

Future Mining – od tradycji do przemysłu przyszłości

Obok klasycznych zagadnień związanych z wydobyciem pojawiły się tematy transformacji energetycznej, cyfryzacji, autonomicznych technologii oraz europejskiego bezpieczeństwa surowcowego. W ten sposób Future Mining stał się nie tyle dyskusją o przyszłości górnictwa, ile rozmową o przyszłości całego przemysłu.

Oficjalnego otwarcia wydarzenia dokonali m.in. Marcin Krupa, prezydent Katowic, Eliza Zeidler, sekretarz stanu w Ministerstwie Aktywów Państwowych, Waldemar Bojarun, członek Zarządu Województwa Śląskiego, oraz Wojciech Kuśpik, prezes Grupy PTWP.

W inauguracji mocno wybrzmiała kwestia odporności gospodarczej. Przedstawiciele administracji i samorządu wskazywali, że nowoczesny przemysł wydobywczy pozostawał ważnym elementem bezpieczeństwa Polski i Europy. Jednym z istotnych kierunków miało być wzmacnianie krajowego łańcucha dostaw poprzez ideę Local Content, czyli większe zaangażowanie polskich firm, dostawców, wykonawców, uczelni i instytutów badawczych w realizację strategicznych inwestycji.

Future Mining: surowce krytyczne stały się strategicznym wyzwaniem

Gościem specjalnym sesji inauguracyjnej był prof. Jerzy Buzek, który zwrócił uwagę na fundamentalną zmianę zachodzącą w światowej gospodarce. Europa przechodziła od epoki paliw kopalnych do epoki surowców strategicznych.

W kontekście Europejskiego Aktu o Surowcach Krytycznych (CRMA) szczególnego znaczenia nabrały cele wyznaczone na 2030 rok. 10 proc. europejskiego zapotrzebowania na surowce krytyczne miało pochodzić z wydobycia w UE, 40 proc. surowców miało być przetwarzanych i rafinowanych w Europie, a 15 proc. miało pochodzić z recyklingu. Jednocześnie żadne państwo trzecie nie powinno dostarczać więcej niż 65 proc. danego surowca strategicznego.

Polska miała w tym układzie istotne atuty. Prof. Buzek wskazywał przede wszystkim na węgiel koksowy, pozostający na unijnej liście surowców krytycznych, oraz kompetencje polskiego przemysłu w zakresie górnictwa głębinowego i przetwórstwa.

Polska miała więcej surowcowych atutów

Krzysztof Galos, Główny Geolog Kraju i podsekretarz stanu w MKiŚ, przedstawił szerszy obraz polskiego potencjału. Polska była istotnym europejskim dostawcą miedzi, węgla koksowego, helu, surowców skalnych, aluminium z recyklingu oraz platynowców. Jednocześnie wskazywano na potencjał kolejnych złóż, m.in. niklu, molibdenu, wolframu, tytanu, wanadu, grafitu czy solanek litowych.

Jednym z najważniejszych tematów pozostawała jednak miedź. Jordan Pandov, CEO Lumina Metals, zwrócił uwagę na ogromną lukę pomiędzy zapotrzebowaniem państw NATO a ich własnym wydobyciem. Przy rocznym zapotrzebowaniu sięgającym około 6 mln ton produkcja wewnątrz NATO wynosiła około 3 mln ton. Polska należała do zaledwie trzech państw Sojuszu, obok USA i Kanady, które miały realną możliwość zwiększenia wydobycia miedzi.

Technologie zmieniały pracę kopalń

Jednym z najważniejszych wątków Future Mining były technologie. Dyskutowano o automatyzacji, cyfrowych bliźniakach, sztucznej inteligencji i efektywności energetycznej.

Przedstawiciele branży wskazywali, że układy odwadniania i wentylacji mogły odpowiadać nawet za połowę energii zużywanej przez kopalnię. Modelowanie 3D, AI i Digital Twins dawały możliwość optymalizacji pracy pomp i wentylatorów, a w konsekwencji generowania wielomilionowych oszczędności.

Równolegle rozwijano autonomizację maszyn. Automatyczne kombajny i kompleksy ścianowe pozwalały ograniczać obecność ludzi w najbardziej niebezpiecznych strefach. Pracownik coraz częściej stawał się operatorem i nadzorcą systemu, a nie osobą bezpośrednio narażoną na zagrożenia występujące pod ziemią.

Miedź, AI i obronność napędzały popyt

Osobny panel poświęcono przyszłości rynku miedzi. Polska odpowiadała za 1,7 proc. światowego wydobycia miedzi i 2 proc. produkcji miedzi rafinowanej, ale na rynku europejskim jej pozycja była znacznie silniejsza – kraj odpowiadał za 53 proc. miedzi wydobywanej w Europie i 24 proc. miedzi rafinowanej.

Eksperci wskazywali przy tym, że przyszły popyt na miedź będzie wynikał nie tylko z transformacji energetycznej. Coraz większą rolę odgrywały sztuczna inteligencja i sektor obronny. Według przedstawionych podczas debaty danych budowa centrum danych o mocy 1 GW mogła wymagać nawet 50 tys. ton miedzi, a globalna luka podażowa do 2040 roku mogła sięgnąć 10 mln ton.

Future Mining Forum & Expo pokazały więc wyraźnie, że przyszłość górnictwa nie ograniczała się już do węgla. Coraz większe znaczenie zyskiwały miedź, metale towarzyszące, recykling, automatyzacja i cyfrowe technologie.

Targi górnicze w Katowicach stały się dzięki temu miejscem rozmowy o szerszej zmianie: od tradycyjnego modelu wydobycia w stronę multisurowcowego, cyfrowego i bardziej autonomicznego przemysłu. Dla Śląska oznaczało to nie tylko transformację sektora wydobywczego, ale także szansę na utrzymanie kompetencji przemysłowych i ich wykorzystanie w nowych obszarach gospodarki.