SRK przekazuje tereny pogórnicze pod nowe inwestycje. W Katowicach powstanie basen, a w Piekarach Śląskich przestrzeń rekreacyjna.
Transformacja terenów pogórniczych na Górnym Śląsku wchodzi w kolejny etap. Obszary, które jeszcze niedawno pełniły funkcje przemysłowe, stopniowo zmieniają swoje przeznaczenie, stając się przestrzenią dla inwestycji publicznych, rekreacji oraz infrastruktury miejskiej. Istotną rolę w tym procesie odgrywa SRK – Spółka Restrukturyzacji Kopalń, która poprzez przekazywanie gruntów samorządom umożliwia realizację nowych projektów rozwojowych.
Najnowsze przykłady takich działań można obserwować w Katowicach oraz Piekarach Śląskich, gdzie tereny po działalności górniczej zostaną zagospodarowane z myślą o mieszkańcach i lokalnych społecznościach.
Nowy miejski basen w Katowicach-Kostuchnie
Jedną z inwestycji zapowiedzianych przez Miasto Katowice jest budowa nowoczesnego miejskiego basenu w dzielnicy Kostuchna. Obiekt powstanie na terenach po byłej kopalni KWK Boże Dary, które zostały wcześniej przekazane miastu przez SRK. Przekazana nieruchomość obejmuje około 2,5 hektara gruntów o wartości szacowanej na 4,3 mln zł.
Miasto rozpoczęło już procedurę przetargową obejmującą zarówno zaprojektowanie, jak i realizację inwestycji. Planowana infrastruktura nie ograniczy się wyłącznie do samej pływalni. W ramach przedsięwzięcia przewidziano również budowę stacji uzdatniania wód pokopalnianych, które mają zasilać lokalny system wodociągowy oraz obsługiwać powstający obiekt sportowo-rekreacyjny.
Projekt wpisuje się w szerszy proces rewitalizacji terenów poprzemysłowych, których ponowne wykorzystanie pozwala ograniczać presję inwestycyjną na nowe obszary miejskie. Jednocześnie inwestycja odpowiada na potrzeby rozwijającej się południowej części Katowic, gdzie infrastruktura rekreacyjna sukcesywnie się rozbudowuje.
Nowa funkcja dla Szybu Julian w Piekarach Śląskich
Równolegle proces przemian realizowany jest w Piekarach Śląskich. Miasto opracowało wstępną koncepcję zagospodarowania terenów po dawnej kopalni KWK Julian, które w styczniu 2025 roku zostały przekazane samorządowi przez SRK w formie darowizny.
Obszar o powierzchni około 1,5 hektara i wartości blisko 5 mln zł ma zostać przekształcony w ogólnodostępną przestrzeń rekreacyjną. Plan zakłada stworzenie miejsca integracji mieszkańców, łączącego funkcje wypoczynkowe i społeczne z zachowaniem przemysłowego dziedzictwa regionu.
Centralnym elementem projektu ma być adaptacja wieży szybowej Julian, stanowiącej charakterystyczny punkt lokalnego krajobrazu poprzemysłowego. Na realizację tego przedsięwzięcia miasto pozyskało już ponad 8 mln zł dofinansowania. Władze samorządowe podkreślają, że kierunek zagospodarowania został wypracowany przy udziale mieszkańców, którzy uczestniczyli w konsultacjach dotyczących przyszłości tego obszaru.
SRK jako uczestnik transformacji regionu
Realizowane w Katowicach i Piekarach Śląskich projekty wpisują się w szerszy model transformacji gospodarczej regionu, w którym kluczowe znaczenie ma efektywne wykorzystanie terenów po zakończonej działalności górniczej. SRK pełni w tym procesie rolę podmiotu przygotowującego i udostępniającego grunty pod nowe inwestycje publiczne oraz gospodarcze.
Przekazywanie terenów samorządom umożliwia ich szybkie włączenie w lokalne strategie rozwoju, obejmujące zarówno infrastrukturę społeczną, jak i projekty rekreacyjne czy usługowe. Dzięki temu dawne obszary przemysłowe stopniowo zmieniają funkcję, stając się elementem nowoczesnej tkanki miejskiej.
Z danych spółki wynika, że tylko w 2025 roku do gmin trafiło około 110 hektarów terenów o łącznej wartości blisko 60 mln zł. Skala tych działań pokazuje rosnące znaczenie zarządzania majątkiem pogórniczym w kontekście transformacji społeczno-gospodarczej Śląska.
Drugie życie terenów poprzemysłowych
Proces zagospodarowania terenów po kopalniach coraz częściej łączy aspekty środowiskowe, społeczne i infrastrukturalne. Inwestycje realizowane na gruntach przekazywanych przez SRK stanowią przykład zmiany podejścia do przestrzeni poprzemysłowej — od obszarów wymagających rekultywacji do terenów o realnym potencjale rozwojowym.
Nowe projekty w Katowicach i Piekarach Śląskich pokazują, że transformacja regionu odbywa się poprzez konkretne działania inwestycyjne, których efektem jest powstawanie obiektów użyteczności publicznej oraz miejsc sprzyjających aktywności mieszkańców. W praktyce oznacza to stopniowe przechodzenie od gospodarki opartej na wydobyciu do modelu wykorzystującego zasoby przestrzenne w sposób zrównoważony.
Działania prowadzone przy współpracy samorządów i SRK wskazują kierunek dalszych zmian urbanistycznych w regionie, gdzie rewitalizacja terenów pogórniczych staje się jednym z fundamentów rozwoju miast Górnego Śląska.
