Wydarzenia | RCGW SA w Tychach

Uroczystość otwarcia zgromadziła szerokie grono interesariuszy: przedstawicieli administracji samorządowej, środowiska naukowego, instytucji otoczenia biznesu oraz branży wodociągowej. Wydarzenie miało szczególny wymiar symboliczny – zbiegło się z jubileuszami 75-lecia nadania praw miejskich Tychom, 30-lecia działalności RCGW oraz 15-lecia spółki Bio-Invest.

– Dziś nie otwieramy tylko budowli, otwieramy nowy sposób myślenia o sektorze wodno-ściekowym, o energii i o przyszłości. Potrzebujemy innowacji, które uwzględniają czystą energię i klimat. Już książę Pszczyński w Tychach rozumiał wagę wody, budując oczyszczalnię szuwarową dla browaru – dziś wracamy do tych idei, ale wyposażeni w naukę XXI wieku – podkreślił Zbigniew Gieleciak.

Jak zaznaczył, nowoczesna oczyszczalnia ścieków nie powinna być postrzegana wyłącznie jako infrastruktura komunalna, lecz jako aktywny element systemu gospodarczego – zdolny do produkcji energii, odzysku surowców i generowania wartości dodanej. W tym kontekście centrum Bio-Invest ma pełnić funkcję akceleratora technologii, umożliwiającego testowanie innowacyjnych rozwiązań w warunkach rzeczywistych przed ich wdrożeniem na skalę przemysłową.

Inwestycja w liczbach i harmonogramie

Projekt budowy centrum badawczo-rozwojowego został zrealizowany w rekordowym tempie. Pozwolenie na budowę uzyskano 9 kwietnia 2024 roku, a już pod koniec miesiąca złożono wniosek o dofinansowanie. Umowę z wykonawcą podpisano 19 grudnia 2024 roku, a przekazanie placu budowy nastąpiło na początku lutego 2025 roku. Prace zakończono w grudniu tego samego roku, co oznacza, że realizacja trwała zaledwie dziewięć miesięcy. Decyzję o dopuszczeniu obiektu do użytkowania wydano 8 stycznia 2026 roku.

Całkowita wartość inwestycji wyniosła 12,745 mln zł netto, z czego niemal 4,79 mln zł stanowiło dofinansowanie. Skala projektu oraz tempo realizacji pokazują rosnącą rolę inwestycji w zieloną gospodarkę w strategiach rozwoju regionalnego.

Trzy filary działalności centrum Bio-Invest

Za operacyjne funkcjonowanie centrum odpowiada zespół kierowany przez Annę Banak-Wiśniewską. W swojej prezentacji wskazała ona trzy kluczowe obszary działalności jednostki: energię, wodę oraz powietrze.

W obszarze energetycznym prowadzone będą prace nad optymalizacją procesów fermentacji metanowej, produkcją biowodoru w procesie tzw. ciemnej fermentacji oraz biometanacją. W zakresie gospodarki wodnej centrum skoncentruje się na badaniu mikrozanieczyszczeń, odzysku wody do zastosowań przemysłowych oraz rozwijaniu metod analitycznych pozwalających na identyfikację związków organicznych. Trzeci filar obejmuje monitoring emisji, w tym podtlenku azotu, oraz badania nad ograniczaniem uciążliwości zapachowych.

Infrastruktura centrum obejmuje hale badawcze wyposażone w instalacje pilotażowe o skali zbliżonej do rzeczywistej, sześć specjalistycznych laboratoriów oraz przestrzeń koncepcyjną wspierającą rozwój nowych technologii. Zespół badawczy tworzą doświadczeni eksperci, w tym specjaliści z wieloletnim stażem w branży.

Współpraca nauki i biznesu

Istotnym elementem inauguracji było podpisanie listu intencyjnego o współpracy pomiędzy Centrum Innowacji Bio-Invest a Głównym Instytutem Górnictwa. Partnerstwo to ma na celu rozwój wspólnych projektów badawczo-rozwojowych oraz transfer wiedzy pomiędzy nauką a przemysłem.

Przedstawiciele instytucji publicznych podkreślali znaczenie inwestycji dla regionu. Wskazywano, że centrum wpisuje się w koncepcję Tyskiego Hubu Zielonej Gospodarki oraz będzie wspierać tworzenie nowych miejsc pracy i rozwój kompetencji w obszarze technologii środowiskowych. Jednocześnie przypomniano, że projekt wchodzi w pięcioletni okres trwałości, w którym oczekiwane są konkretne efekty badawcze i wdrożeniowe.

RCGW jako producent energii i zasobów

RCGW od lat rozwija model funkcjonowania oparty na maksymalnym wykorzystaniu potencjału infrastruktury wodno-ściekowej. Jak podkreślono podczas wydarzenia, spółka osiągnęła już poziom samowystarczalności energetycznej przekraczający 200%. Oznacza to, że produkowana energia pokrywa nie tylko potrzeby własne oczyszczalni, lecz także zasila inne obiekty, w tym tyski aquapark, a także wspiera rozwój koncepcji wirtualnej elektrowni.

Nowe centrum Bio-Invest stanowi kolejny krok w kierunku budowy nowoczesnego ekosystemu energetyczno-środowiskowego. Szczególną uwagę zwraca zastosowanie innowacyjnych rozwiązań technologicznych, takich jak system ogrzewania i chłodzenia oparty na pompie ciepła wykorzystującej oczyszczone ścieki. Dzięki temu obiekt może korzystać z praktycznie darmowej energii cieplnej i chłodniczej.